KARACİĞER BİOPSİ
Karaciğer biopsi´si nedir?
Karaciğer biopsi´si doktorun uyguladığı ufak bir müdaheledir, doktorun
araştırması için ufak bir karaciğer dokusu alınır. Hepatit tedavisinin bir
bağlantısı olarak, karaciğerinin durumu hakkında ve olabilecek tah-minler için,
biopsi yapılması çoğu kez gerekmektedir. Karaciğer biopsi´si birçok durumda,
hepatitin hakkın-da durumu belirler ve komplikasyon yaşanmışmı bunları anlatır.
Biopsi nasıl yapılır?
Sabah hiçbirşey yemeden bölüme geliyorsun. Burada bazı kan tahlilleri
yapılması gerekiyor, buda kan sayımı ve kanama zamanının, gerektiği gibi
olmasından emin olmak için yapılır. Birçoğu hastahanede ise biopsi´ye girmeden
önce, dinlendirici bir ürün verilir çünki uyanık olman önemlidir, nedeniyse
nefes alış verişlerinin takip edilmesi ve doktorunun verdiği tavsiyelere uyman
içindir.
Cildine lokal anestezi yapılır, doktor karaciğerine girecek olan iğnenin yerini
belirlenir ve ciltte ufak bir çizik açar. Biopsi iki şekilde yapılabilir. Ya sağ
taraftan kaburgalar arasından yada karından yapılır.
Ultrasyonla bakılarak karaciğerde iğnenin gireceği yerin bulması sağlanır, ama
bunu doktor muayene
ederekte yapabilir, mesela yan tarafina vurarak kaburgalar arasından doğru yeri
bulabilir. İğne içeriye girdiğinde ise karaciğerden ufak bir parça çekilir.
Giriş işlemi ise bir saniyeden daha az sürer.
İşlemden sonra
İşlemden sonra sakin durmalısın. Eğer biopsi karından yapıldıysa, bir veya
iki saat sırtüstü yatarak dinlen-melisin. Biopsi eğer kaburga arasından
yapıldıysa, bir iki saat sağ tarafına yatmalısın. Bunu yapmalısın,
çünki karaciğerinde eğer ufak bir kanama varsa, onu durdurmak için bu önemlidir.
İşlem sonrası müdahele gerektiren, ufak bir kanama olmasın diye birkaç saat
gözaltında tutulursun. O nedenle hemşire, her onbeş dakikada bir tansiyonunu
ölçer.
İşlem sonrası yan etkileri
Bazıları işlem sonrası yan etki yaşamayabilir. Bazılari ise iğnenin girdiği
yerden başlayarak sağ omuza doğru, hafif veya çok fazla ağrıda hissedebilir.
Birçoğu hastahane işlem sonrası, ilk iki saat içerisinde ağrı kesici ilaç
vermekten kaçınır, buda durumunu daha iyi anlayabilmek için gereklidir. Aşırı
ağrılarada dayanmak zorunda değilsin, ağrıların dayanılmaz bir haldeyse tabiki
ağrı kesici isteyebilirsin.
Komplikasyon olmadığına emin olunduğunda, eve gönderilirsin. Birçoğu hastahane
eğer herşey yolunda git-mişse, hastayı aşağı yukarı altı saat sonra eve
göndermektedir. İşlem sonrası baş dönmesi ve veya ağrıların etkisinde
olabilirsin. O nedenle seni eve götürecek ve evde seni takip edecek birisinin
olmasını tavsiye ederiz. Evde baş dönmesi veya ağrıların çoğalırsa, muayene
etmeleri için hastahaneye başvurmalısın.
Şunuda hatırlamalısın, işlem sonrası birkaç gün ağır birşeyler kaldırmamalısın.
Eve geldiğinde çok fenalaşırsan
Vücuda yapılan her işlem sonrası bir risk vardır. Karaciğer biopsi´sinde
ise, en büyük risk karaciğere yapılan işlemdeki iğne sonucu kanamadır. Çok nadir
görülen olaysa, işlem sonrası çok ciddi gelişebile-
cek durumlar, burada tabiki hemen müdahele gerekebilir.
O nedenle eğer durumun kötüleşirse, kendin ilgilenerek tüm semptomlara tepki
göstermelisin. Tamamen kötüye gider ve kendini çok bitkin hissedersen
112 ACİL ARAMALISIN
- nöbetci doktor yada hastahaneyi bekleme.
Yaptırmalımı/yaptırmamalımı
Karaciğer biopsi´si vücuduna yapılan cerrahi bir işlem olduğundan, kendi
doktorundan işlemdeki faydalar, zararları ve riskleri hakkında bilgiler alman
önemlidir. Biopsi konusunda alternatifler varmı yada biopsi yaptırmaya karşı
olan, herhangi bir durum olabilirmi, bunları doktoruna sormalısın. Araştırmalara
bakıldı-ğında işlem döneminde, aşırı alkol etkisi ve düzensiz diabet hastası
olan kişilerin biopsi yaptırmasına karşıdır. Yinede, gerek işlem öncesi gerek
sonrası doktorun veya başkaları, bu konuda sana talimatlarda bulunursalar eğer,
o zaman bunu onlardan yazılı olarak almalısın.
Bekleme zamanı
Birçoğu için biopsi sonuçlarını almadan önceki bekleme zamanı çok zordur, bu
bekleme ise tüm işlem
döneminin en zor geçen zamanı sayılır. Bekleme vakti çok uzun hissedilir ve
sonucun ne olacağı korkusu ve düşünceleriyle dolu olursun. Sonuçları bir asır
beklemek zorunda değilsin hani. Eğer doktorun önemli gördü ve seni biopsi`ye
yolladıysa, o zaman bunun cevabınıda bir an önce almak önemlidir. Doktorundan
cevabı almak için bir randevu almalısın. Bunu birdahaki kontrol zamanına bırakma
sakın, çünki aradan aylar geçebilir. Eğer biopsi sonucunu anlamadıysan, bunu
doktoruna sorarak, ne anlama geldiğini açıklamasını rica edebilirsin.
Unutmaki
bu senin hastalığın,
senin karaciğerin
ve senin hayat kalitendir!
Hepatit Derneği
Vesterbrogade 43,1
1620 København V
Tlf. 43 64 94 96
hf@hepatitisforeningen.dk
 |